روند واردات مواد اولیه فولاد در ترکیه طی نیمه نخست سال ۲۰۲۶ شتاب بیشتری گرفته است. واردات بیلت و بلوم این کشور در این دوره با رشد ۲۸.۶ درصدی نسبت‌به مدت مشابه سال قبل، به ۲.۶۵ میلیون تن رسید. این افزایش، از تداوم نیاز صنایع فولاد ترکیه به مواد اولیه حکایت دارد؛ هرچند در سمت تقاضای محصولات نهایی، نشانه‌هایی از احتیاط و کاهش معاملات دیده می‌شود. داده‌های ماه ژوئن نیز از افزایش واردات بیلت و بلوم حکایت دارد.

حجم واردات این محصولات در ژوئن ۲۰۲۶ نسبت‌به ماه مشابه سال قبل نزدیک به ۲ درصد بیشتر شده است. اگرچه این رشد در مقایسه با افزایش نیمسال چندان قابل‌توجه نیست، اما نشان می‌دهد نیاز ترکیه به تأمین شمش فولادی همچنان پابرجاست. افزایش واردات در شرایطی رخ‌داده که بازار فولاد ترکیه با ضعف نسبی فروش میلگرد و کاهش سرعت معاملات مواجه است. بنابراین، نمی‌توان رشد واردات بیلت را صرفاً نشانه رونق کامل بازار دانست؛ بخشی از این روند ممکن است به تلاش تولیدکنندگان برای تأمین مواد اولیه، مدیریت موجودی و استفاده از فرصت‌های قیمتی مربوط باشد.

اروپا و اوکراین؛ دو متغیر اثرگذار بر تجارت فولاد ترکیه

ترکیه یکی از کشورهای مهم صادرکننده فولاد به اروپا محسوب می‌شود، اما هم‌زمان بخشی از محصولات فولادی این کشور تحت بررسی‌ها و محدودیت‌های تجاری اتحادیه اروپا قرار دارد. ادامه بررسی واردات فولاد نورد سرد ترکیه و احتمال اعمال محدودیت‌های بیشتر، می‌تواند فضای صادراتی تولیدکنندگان این کشور را دشوارتر کند.

در صورت افزایش تعرفه‌ها یا اجرای تدابیر ضد دامپینگ، صادرکنندگان ترکیه‌ای برای حفظ حجم فروش خود ناچار به شناسایی بازارهای جایگزین خواهند شد. در چنین شرایطی، توافق تجارت آزاد میان ترکیه و اوکراین اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا می‌تواند مسیر دسترسی فولاد ترکیه به یکی از بازارهای منطقه را تسهیل کند.

چرا بازار جهانی بیلت نزولی شد؟

بازار جهانی بیلت فولادی در هفته‌های اخیر تحت‌فشار ضعف تقاضا، کاهش حجم معاملات و افت قیمت محصولات نهایی قرارگرفته است. در اغلب بازارهای منطقه‌ای، قیمت بیلت حدود ۱۰ دلار به ازای هر تن کاهش‌یافته است؛ روندی که نشان می‌دهد خریداران در شرایط فعلی تمایل چندانی به افزایش موجودی ندارند.

با وجود روند نزولی بازار جهانی، قیمت بیلت در بازار داخلی ترکیه افزایش پیدا کرد. عامل اصلی این رشد، افزایش ۱۰ دلاری نرخ محصولات شرکت کاردمیر بود. در کنار آن، افزایش قیمت قراضه وارداتی، الزام دولت ترکیه به استفاده از حداقل ۲۵ درصد مواد اولیه فولادی تولید داخل در محصولات صادراتی و شرایط مناسب پرداخت، به تقویت تقاضا در بازار داخلی کمک کرده است. این تحولات در بازار بیلت می‌تواند بر روند قیمت میلگرد و سایر مقاطع فولادی اثرگذار باشد، به‌ویژه در بازارهایی که قیمت‌گذاری محصولات نهایی ارتباط نزدیکی با نرخ مواد اولیه دارد.

تنوع مبادی وارداتی و نقش عمان و امارات

ترکیب واردات بیلت ترکیه نشان می‌دهد که تولیدکنندگان این کشور در حال متنوع کردن منابع تأمین خود هستند. واردات از عمان در نیمه نخست ۲۰۲۶ با رشد ۱۰۴.۴ درصدی به ۱۸۱ هزار و ۶۱۹ تن رسید. امارات متحده عربی نیز جهشی قابل‌توجه را تجربه کرد و صادرات بیلت آن به ترکیه با افزایش ۳۱۲.۹ درصدی، به ۱۷۴ هزار و ۳۷۱ تن بالغ شد.

در کنار عمان و امارات، خرید از اوکراین، الجزایر، پاکستان، هند و ایران نیز ادامه داشته و سهمی در افزایش مجموع واردات ترکیه ایفا کرده است. این تنوع، ریسک وابستگی به یک یا چند مبدأ را کاهش می‌دهد و قدرت چانه‌زنی خریداران ترکیه‌ای را در مذاکرات تجاری افزایش می‌دهد.

از سوی‌دیگر، ورود عرضه‌کنندگان جدید به بازار ترکیه می‌تواند رقابت میان صادرکنندگان بیلت را تشدید کند. در صورت تداوم ضعف تقاضای محصولات نهایی، این رقابت احتمالاً خود را در قالب تخفیف‌های قیمتی یا شرایط پرداخت منعطف‌تر نشان خواهد داد.

ضعف فروش میلگرد، مانع رشد تقاضای شمش

با وجود رشد واردات بیلت، فروش میلگرد در بازار داخلی ترکیه همچنان با ضعف نسبی روبه‌رو است. این مسئله باعث شده تقاضای واحدهای پایین‌دستی برای مواد اولیه در برخی مقاطع کاهش پیدا کند و معاملات بااحتیاط بیشتری انجام شود. افزایش قیمت قراضه، انگیزه تولیدکنندگان برای خرید و ذخیره‌سازی شمش را تقویت کرده است؛ اما زمانی که فروش میلگرد در بازار داخلی و صادراتی ضعیف باشد، این انگیزه نمی‌تواند به رشد پایدار تقاضا برای بیلت منجر شود.

به‌همین‌دلیل، معاملات شمش در ترکیه در حال حاضر آرام تر شده و تولیدکنندگان بااحتیاط بیشتری نسبت‌به خرید اقدام می‌کنند. ادامه این وضعیت می‌تواند از رشد قیمت محصولات فولادی جلوگیری کند. در چنین شرایطی، قیمت میلگرد بیش از هر چیز به تعادل میان هزینه مواد اولیه، قدرت خرید بازار و وضعیت صادرات وابسته خواهد بود.

پیامدهای احتمالی برای بازار فولاد منطقه

افزایش واردات بیلت ترکیه از یک‌سو نشان‌دهنده استمرار نیاز صنایع فولادی این کشور است و از سوی‌دیگر، احتمال افزایش عرضه محصولات فولادی ترکیه در بازارهای جایگزین را مطرح می‌کند. اگر محدودیت‌های اروپا تشدید شود، صادرات ترکیه به اوکراین و سایر بازارهای منطقه می‌تواند افزایش یابد.

این روند ممکن است فشار رقابتی بیشتری بر تولیدکنندگان فولاد منطقه وارد کند. ازآنجاکه ضعف فروش میلگرد همچنان ادامه دارد، صادرکنندگان برای حفظ بازار ناچار به تعدیل قیمت یا ارائه شرایط تجاری جذاب‌تر خواهند بود. دراین‌میان، قیمت تیرآهن نیز می‌تواند از مسیر کاهش تقاضا، افت قیمت محصولات نهایی و افزایش رقابت صادراتی تاثیر بپذیرد.

در مجموع، رشد واردات بیلت ترکیه به‌تنهایی به معنای رونق پایدار بازار فولاد نیست. ترکیب این افزایش با افت معاملات، ضعف تقاضای میلگرد، احتمال محدودیت‌های تجاری اروپا و شکل‌گیری مسیر جدید صادراتی به اوکراین، تصویری پیچیده از بازار ارائه می‌دهد. تا زمانی که فروش محصولات نهایی بهبود پیدا نکند، رشد واردات مواد اولیه احتمالاً بیشتر نشانه مدیریت تأمین و تلاش برای حفظ تولید خواهد بود تا علامتی قطعی از افزایش مصرف فولاد.