به گزارش خبرنگار مهر، شماره نهم ویژه‌نامه جنگ نشریه رخدا با موضوع عقلانیت انقلابی و ساختارگریزان توسط پژوهشکده مطالعات حکمرانی فرهنگی و اجتماعی منتشر و این شماره آن به روح سردار شهید سیدمجید خادمی تقدیم شد.

عناوین و سرفصل‌های این شماره از ویژه‌نامه شامل سخن سردبیر، مراقب دو سر قیچی باشیم، ساختارگریزان چه کسانی هستند؟، تحلیل جریان ساختارگریز در چهل روز نخست جنگ، عقلانیت انقلابی در برابر تفرقه افکنی های ساختارگریزان، وقتی مسئله‌سازی جای مسئله اصلی را می‌گیرد، مسئله توازن در مواجهه با تقابل‌های ملی، خیابان و ذهنیت از مذاکره است.

در بخشی از سخن سردبیر این ویژه‌نامه آمده که ساختارگریزان عنوانی است که گرچه در ابتدای امر نامانوس به نظر می‌رسد، اما در صدد توصیف جریانی است که در یک دهه گذشته اثرات مهمی بر فضای گفتمانی و کنش‌های جریان انقلابی در کشور داشته است. جریانی که در ایام کرونا و اعتراضات به مسأله واکسن، در بر هم زدن سخنرانی‌های مختلف افراد منتسب به نظام و … برخلاف منصوصات رهبری شهید عمل کرده‌اند.

مطالعه سوابق و کنش‌های این جریان نیازمند یک پروژه مفصل مطالعاتی و میدانی است، اما به نظر می‌رسد که کنش‌های ایشان در بزنگاه فعلی انقلاب اسلامی، اثر راهبردی بر انسجام اجتماعی خواهد داشت. در روزهایی که ملت ایران مبعوث شده و در حال مبارزه با طواغیت عالم است، انسجام رمز اصلی پیروزی است، به نظر می‌رسد ساختارگریزان، دانسته یا ندانسته، به این مسأله حمله‌ور شده‌اند.

از طرح موضوع انحلال شعام تا زیر سوال بردن افراد و شخصیت‌هایی که روزهای متوالی در معرض تهدید از سوی رژیم‌های منحوس آمریکا و اسرائیل بوده‌اند و در نهایت ایجاد دوگانگی در صفوف شبانه ملت، از دستاوردهای چند روزه ایشان بوده است.

باید توجه داشت که نقد با ساختارگریزی فاصله دارد. ممکن است دلسوزانی در فضای رسانه و افکار عمومی و برای اصلاح، انتقاداتی را برای بهبود برخی از تصمیمات و سیاست‌ها مطرح کنند، اما این انتقادات هیچ‌گاه به معنای عبور از ساختارهای رسمی و تخریب همه‌جانبه نیست.در مقابل این جریان، آنچه که انقلاب اسلامی به آن نیاز دارد، «عقلانیت انقلابی» است که در آن از احساس تکلیف‌های موهوم پرهیز شود، به ساختارهای صالح اعتماد گردد و دانسته شود که چه اظهارنظری و در کجا باید مطرح شود.

همچنین مهدی صدرزاده در یادداشت خود با عنوان «مراقب دو سر قیچی باشیم» به صورت‌بندی گفتمان‌ها در بحران‌ها اشاره کرد و آن را یکی از وظایف اصلی قوای فکری حاکمیت‌ها دانسته است. وی در ادامه نوشته است که شرایط فعلی ایران اسلامی صرفاً محل کنشگری انقلابیون و ضد انقلاب نیست. به نظر می رسد در فضای داخل برخی از منازعه ها بر سر تفسیر راه، اولویت‌ها و نسبت آرمان با ساختار شکل گرفته است. مسئله اینجاست که گفتمان اصیل انقلاب اسلامی، که هم به آرمان‌های انقلاب و امامین قبلی وفادار است، هم به ساختار اعتماد دارد، هم عدالت را مطالبه می‌کند و هم تبعیت از رهبری را معیار تشخیص می‌داند، امروز در میان دو قرائت مختلف در حال فشرده شدن است.

یک سوی این قیچی، جریانی است که در پی تفکیک انقلاب اسلامی از جمهوری اسلامی است، و سوی دیگر، جریاناتی هستند که در ایام آتش‌بس، بی‌اعتمادی حداکثری به سیستم را ترویج می‌دهند؛ بی‌اعتمادی‌ای که ریشه‌های آن به سال‌ها پیش و حتی به ایام کرونا و بحران واکسن بازمی‌گردد. اولین جریان را می‌توان واقع‌گرایانِ استحاله‌گرا نامید، و دومی را به‌حق می‌توان جریان‌های ساختارگریز دانست.