به گزارش آهن‌ آنلاین؛ بازار آهن ایران بار دیگر تحت‌تاثیر رشد نرخ ارز و افزایش هزینه‌های تولید، وارد فاز صعودی شده است. روندی که این بار میلگرد و تیرآهن را به‌طور هم‌زمان در معرض افزایش قیمت قرار داده است. رسیدن نرخ ارز به کانال ۲۱۴ هزار تومان، در کنار رشد قیمت شمش و افزایش قیمت‌های پایه در بورس کالا، فضای بازار را به‌گونه‌ای تغییر داده که بسیاری از فروشندگان تمایل کمتری به عرضه محصول با نرخ‌های قبلی دارند.

در چنین شرایطی، بازار بیش از آنکه از سمت تقاضای واقعی حرکت کند، تحت‌تاثیر افزایش هزینه جایگزینی، انتظارات تورمی و نگرانی از تداوم رشد نرخ ارز قرار گرفته است. تحولات اخیر نشان می‌دهد نرخ ارز همچنان یکی از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر بازار داخلی فولاد است. اگرچه بخش عمده‌ای از تولید فولاد و محصولات ساختمانی در داخل کشور انجام می‌شود، اما قیمت‌گذاری مواد اولیه، هزینه‌های تولید، صادرات و حتی انتظارات فعالان بازار به‌طور مستقیم و غیرمستقیم از نرخ ارز تاثیر می‌گیرد. به‌همین‌دلیل، رشد دلار تا محدوده ۲۱۴ هزار تومان به‌سرعت خود را در بازار آهن نشان داد و باعث شد قیمت بسیاری از محصولات فولادی در مدت کوتاهی افزایش پیدا کند.

رشد قیمت 6 هزار تومانی میلگرد

میلگرد یکی از نخستین محصولاتی بود که واکنش صعودی به شرایط جدید بازار نشان داد. براساس قیمت‌های اعلام‌شده، میلگرد در برخی مبادی فروش تا حدود ۶ هزار تومان افزایش قیمت را تجربه کرد. به‌عنوان مثال، قیمت میلگرد سایزهای ۱۴ تا ۲۵ به محدوده تقریبی ۸۳ تا ۸۸ هزار تومان رسید و میلگرد سایزهای ۸ تا ۱۲ نیز در بازه حدود ۸۴ تا ۹۵ هزار تومان معامله یا عرضه شد. این سطح قیمتی نشان می‌دهد فشار افزایشی در بازار فقط محدود به یک یا دو کارخانه نبوده و بخش بزرگی از بازار تحت‌تاثیر افزایش هزینه‌ها و انتظارات تورمی قرار گرفته است.

عامل مهم دیگر در افزایش قیمت میلگرد، رشد نرخ شمش است. شمش فولادی به‌عنوان مهم‌ترین ماده اولیه تولید میلگرد، نقش تعیین‌کننده‌ای در هزینه تمام‌شده نوردکاران دارد. هنگامی که قیمت شمش افزایش پیدا می‌کند، تولیدکنندگان میلگرد ناچارند برای حفظ حاشیه سود و تامین هزینه‌های جایگزینی مواد اولیه، قیمت محصولات خود را تعدیل کنند. در شرایط فعلی، افزایش نرخ ارز و رشد قیمت شمش به‌صورت هم‌زمان عمل کرده و فشار مضاعفی بر بازار میلگرد وارد کرده است.

افزایش قیمت پایه محصولات در بورس کالا نیز یکی‌دیگر از متغیرهای مهم در شکل‌گیری این موج جدید بوده است. بورس کالا برای بازار داخلی نقش مهمی در کشف قیمت دارد و تغییر قیمت‌های پایه می‌تواند به‌عنوان سیگنال مستقیمی برای بازار آزاد تلقی شود. زمانی که قیمت شمش یا محصولات فولادی در بورس افزایش پیدا می‌کند، فعالان بازار آزاد نیز قیمت‌های فروش خود را با هزینه‌های جدید تطبیق می‌دهند. به‌همین‌دلیل، رشد قیمت پایه در بورس کالا باعث افزایش هزینه جایگزینی موجودی انبارها شده و فروشندگان را نسبت به عرضه کالا با قیمت‌های گذشته محتاط‌تر کرده است.

عقب‌نشینی فروشندگان در بازار

در برخی مبادی حتی توقف فروش مشاهده شد. رفتاری که در دوره‌های جهش نرخ ارز در بازار آهن افزایش پیدا می‌کند. فروشندگان و توزیع‌کنندگان در چنین شرایطی ترجیح می‌دهند پیش از تعیین مسیر جدید نرخ ارز و قیمت مواد اولیه، از فروش موجودی خود با قیمت‌های قبلی خودداری کنند. این مسئله می‌تواند به‌طور موقت عرضه موثر در بازار را کاهش دهد و خود به عامل دیگری برای تشدید افزایش قیمت تبدیل شود.

بازار تیرآهن نیز واکنش قابل‌توجهی به شرایط جدید نشان داد. برخی مبادی افزایش قیمت‌هایی تا حدود ۲ میلیون تومان را تجربه کردند که بیانگر حساسیت بالای این بازار نسبت به تغییرات نرخ ارز و هزینه‌های تولید است. تیرآهن ۱۲ ذوب‌آهن اصفهان نیز در سطح حدود ۱۶ میلیون تومان برای هر شاخه قرار گرفت. 

افزایش قیمت تیرآهن از این جهت اهمیت دارد که این محصول به‌طور مستقیم با بازار ساخت‌وساز و پروژه‌های عمرانی ارتباط دارد و هرگونه رشد قابل‌توجه در قیمت آن می‌تواند هزینه اجرای پروژه‌ها را افزایش دهد. با این حال، تفاوت مهم بازار تیرآهن و میلگرد با بازارهایی مانند ارز در این است که افزایش قیمت نمی‌تواند بدون محدودیت ادامه پیدا کند.

تداوم سایه رکود ساخت‌وساز بر بازار میلگرد

 بازار فولاد ایران همچنان با ضعف تقاضای واقعی، رکود ساخت‌وساز و محدودیت نقدینگی مصرف‌کنندگان مواجه است. اگرچه افزایش نرخ ارز می‌تواند قیمت‌های پیشنهادی فروشندگان را بالا ببرد، اما ادامه این روند به توان خرید واقعی بازار بستگی دارد. این موضوع در بازار میلگرد اهمیت بیشتری دارد. میلگرد محصولی است که بخش عمده تقاضای آن از صنعت ساختمان و پروژه‌های عمرانی تامین می‌شود. 

اگر افزایش قیمت میلگرد با رشد فعالیت‌های ساختمانی همراه نباشد، خریداران ممکن است دربرابر نرخ‌های جدید مقاومت کنند. در چنین شرایطی، فاصله میان قیمت پیشنهادی فروشندگان و قیمت مورد پذیرش مصرف‌کنندگان افزایش پیدا می‌کند و بازار وارد مرحله‌ای از رکود تورمی می‌شود. یعنی قیمت‌ها بالا هستند، اما حجم معاملات کاهش می‌یابد.

شرایط فعلی بازار آهن را می‌توان حاصل برخورد دو نیروی متضاد دانست. رشد نرخ ارز، افزایش قیمت شمش، مشکلات تولید و افزایش هزینه‌های جایگزینی، فشار شدیدی برای رشد قیمت میلگرد و تیرآهن ایجاد کرده است. همچنین ضعف ساخت‌وساز، کاهش قدرت خرید و محدودیت نقدینگی مانع از شکل‌گیری تقاضای قدرتمند برای جذب قیمت‌های جدید می‌شود. بازارهای جهانی نیز در این میان شرایط متفاوتی دارند. درحالی‌که بازار داخلی ایران به‌شدت تحت‌تاثیر نوسانات ارزی و تحولات بورس کالا قرار گرفته، بازارهای جهانی، به‌ویژه اروپا، از ثبات بیشتری برخوردار بوده‌اند. این تفاوت نشان می‌دهد عامل اصلی جهش اخیر قیمت میلگرد و تیرآهن در ایران، افزایش شدید قیمت‌های جهانی فولاد نیست، بلکه بیشتر از متغیرهای داخلی، به‌خصوص نرخ ارز و هزینه‌های تولید، ناشی می‌شود.